Gaswinning, zeehonden en voorzorgsbeginsel

Leestijd 2 minuten

In het Dagblad van het Noorden van 8 februari 2014 schreef Henk Bleker dat het erop lijkt dat zeehonden in de Waddenzee beter beschermd zijn dan Oost-Groningers. Voor zeehonden geldt namelijk de harde variant van het voorzorgsbeginsel: ‘bij twijfel niet doen’. Mede daarom vernietigde de Raad van State in 2011 de  Natuurbeschermingswetvergunning voor de RWE-centrale in de Eemshaven. De gevolgen voor de zeehondenpopulatie in de Waddenzee zouden te onzeker zijn.

Ook de gevolgen van gaswinning zijn onzeker. Dat er aardbevingen komen staat wel vast, maar waar, hoe vaak, hoe ernstig en met welke gevolgen weet niemand. Anders dan bij de RWE-centrale staat die onzekerheid bij gaswinning kennelijk niet in de weg aan vergunningverlening. (Hoe) kan dat? Ik ga daar dieper op in in het juridisch tijdschrift “Administratiefrechtelijke Beslissingen” (AB2014/74), in een noot bij een uitspraak van de Raad van State over gaswinning onder de Waddenzee.

Hoe om te gaan met risico’s en onzekerheden?

Waarom zouden voor zeehonden strengere voorzorgsregels moeten gelden dan voor Oost-Groningers en is dat juridisch eigenlijk wel zo? Dit heeft alles te maken met de betekenis van het voorzorgsbeginsel. Het voorzorgsbeginsel gaat over de vraag hoe (juridisch) om te gaan met onzekerheden en risico’s: ‘bij twijfel niet inhalen of soms toch wel?’. Het voorzorgsbeginsel speelt bijvoorbeeld ook een rol bij vergunningverlening voor hoogspanningsverbindingen en UMTS masten, omdat gezondheidsrisico’s daarvan niet met wetenschappelijke zekerheid kunnen worden uitgesloten.

Strenge en minder strenge varianten van voorzorg

De exacte juridische betekenis van het voorzorgsbeginsel staat niet vast – niet voor niets is het een beginsel en geen geschreven rechtsregel - en kan per onderwerp verschillen. Als het bijvoorbeeld gaat over voedselveiligheid of toelating van geneesmiddelen, geldt een zeer streng voorzorgprincipe (bij twijfel niet doen). Ook voor natuurbescherming geldt een strenge variant van het voorzorgsbeginsel. Dat vloeit voort uit de Europese Habitatrichtlijn, die voorschrijft dat een natuurbeschermingswetvergunning alleen mag worden verleend als zeker is dat er geen significante nadelige gevolgen voor een natuurgebied zijn. Daaraan ontlenen de zeehonden dus hun beschermde status.

Voorzorg en gaswinning

Maar wat nu exact de inhoud van het voorzorgsbeginsel is bij gaswinning en aardbevingsrisico’s, is juridisch onontgonnen terrein. Persoonlijk zou ik menen dat wanneer het gaat om gezondheidsrisico’s voor mensen – net zoals bij voedselveiligheid - ten minste zulke strenge voorzorgregels zouden moeten gelden als wanneer het gaat om dieren. De wetgever en rechter hebben zich daarover nog niet uitgelaten, maar dat gaat ongetwijfeld gebeuren.

Reacties

Nog geen reacties

Laat een reactie achter
  • Wordt niet openbaar gemaakt
Start chatgesprek

Medewerkers zijn nu beschikbaar

Onze medewerkers zijn nu online om uw zakelijke vragen te beantwoorden. Vul de naam van uw organisatie in en klik op "Start chat" om een chatgesprek te starten.

Sorry, de chat is momenteel niet beschikbaar